Past een zonnepanelen installatie wel op mijn huidige groepenkast?
Moet je de meterkast aanpassen voor zonnepanelen of kan de bestaande installatie blijven zitten?
En wat gebeurt er met je aansluiting als je een thuisbatterij wilt plaatsen?
Veel mensen denken dat zonnepanelen alleen op het dak worden geïnstalleerd. Toch speelt de meterkast een minstens zo belangrijke rol. De stroom die zonnepanelen opwekken moet veilig door de elektrische installatie van je woning lopen. Daarom is het belangrijk om te weten of je meterkast geschikt voor zonnepanelen is voordat de panelen geplaatst worden.
In dit artikel leggen we stap voor stap uit waar je op moet letten. We bespreken hoeveel ruimte je nodig hebt, wanneer een groepenkast moet worden uitgebreid en hoe een thuisbatterij samenwerkt met de meterkast.
De meterkast is het centrale punt van je elektrische installatie. Hier komt de stroom van het energienet binnen en wordt deze verdeeld over alle groepen in huis. Wanneer je zonnepanelen laat plaatsen komt daar een extra stroombron bij.
De elektriciteit die door de zonnepanelen wordt opgewekt moet veilig worden aangesloten op de groepenkast. Als dat niet goed gebeurt kunnen er problemen ontstaan zoals overbelasting of storingen.
Belangrijke functies van de meterkast bij zonnepanelen zijn onder andere:
• Het veilig verdelen van stroom door de installatie
• Het beschermen van kabels en apparaten met zekeringen en aardlekschakelaars
• Het terugleveren van energie aan het elektriciteitsnet
• Het aansluiten van een omvormer en eventueel een thuisbatterij
Volgens elektricien Pieter Bassa is de controle van de meterkast een stap die vaak wordt onderschat.
“Veel mensen kijken alleen naar het dak en het aantal zonnepanelen. Maar de veiligheid begint in de meterkast. Daar zie je meteen of een installatie geschikt is of aangepast moet worden.”
Wanneer de meterkast geschikt voor zonnepanelen is kan de installatie meestal snel worden uitgevoerd. Als dat niet zo is moet eerst de groepenkast worden aangepast.
Voor een zonnepanelen installatie is meestal een extra groep nodig in de groepenkast. Daarnaast komt er een aansluiting voor de omvormer.
De meeste installaties hebben minimaal nodig:
• een vrije groep in de groepenkast
• een aardlekschakelaar of aardlekautomaat
• ruimte voor een kabel van de omvormer naar de meterkast
In oudere woningen is de groepenkast vaak kleiner. Daardoor is er soms niet genoeg ruimte beschikbaar.
Een elektricien controleert bijvoorbeeld:
• het aantal beschikbare groepen
• de belasting van bestaande groepen
• de capaciteit van de hoofdzekering
• de leeftijd van de installatie
Een klant van Bassa Elektro vertelde na een inspectie:
“Wij dachten dat onze meterkast prima was. Uiteindelijk bleek dat de installatie uit de jaren tachtig kwam en dat uitbreiding nodig was voordat de zonnepanelen geplaatst konden worden.”
Soms is een kleine aanpassing voldoende. In andere gevallen moet de hele meterkast worden vervangen.
Dit gebeurt vooral bij oudere woningen waar de elektrische installatie niet meer voldoet aan de huidige normen.
Een meterkast vervangen kan nodig zijn wanneer:
• er nog een oude stoppenkast aanwezig is
• er geen aardlekschakelaars zijn
• de groepenkast te weinig ruimte heeft
• de installatie ouder is dan ongeveer 30 jaar
• de capaciteit van de aansluiting te klein is
Wanneer je toch zonnepanelen wilt plaatsen kan het verstandig zijn om de meterkast meteen te vernieuwen. Daarmee voorkom je toekomstige problemen en is je installatie weer veilig en toekomstbestendig.
Niet elke woning heeft een compleet nieuwe meterkast nodig. Vaak is een uitbreiding van de groepenkast voldoende.
Bij een uitbreiding wordt bijvoorbeeld een extra groep geplaatst voor de zonnepanelen.
Situaties waarin uitbreiding nodig kan zijn:
• wanneer alle groepen al bezet zijn
• wanneer de zonnepanelen een eigen groep nodig hebben
• wanneer er een thuisbatterij of laadpaal wordt geplaatst
• wanneer meerdere elektrische apparaten tegelijk worden gebruikt
Veel mensen zoeken online naar kosten groepenkast uitbreiden. De prijs hangt af van het aantal groepen dat moet worden toegevoegd en de staat van de bestaande installatie.
Pieter Bassa zegt hierover:
“Een uitbreiding van de groepenkast is vaak een slimme investering. Zeker wanneer je in de toekomst ook een laadpaal of thuisbatterij wilt gebruiken.”
Voor de meeste woningen is een standaard aansluiting voldoende. Vaak gaat het om een 1 fase aansluiting of een 3 fase aansluiting.
De keuze hangt af van:
• het aantal zonnepanelen
• het totale vermogen van de installatie
• de capaciteit van de meterkast
Een elektricien kijkt daarom naar het totale vermogen van de zonnepanelen voordat de installatie wordt aangesloten.
Bij grotere systemen kan een 3 fase aansluiting nodig zijn om de stroom veilig te verdelen.
De zonnepanelen op het dak wekken gelijkstroom op. Deze stroom wordt door een omvormer omgezet naar wisselstroom. Daarna kan de elektriciteit worden gebruikt in huis of worden teruggeleverd aan het net.

De aansluiting werkt meestal als volgt:
• zonnepanelen op het dak wekken stroom op
• de omvormer zet de stroom om naar bruikbare elektriciteit
• een kabel loopt van de omvormer naar de meterkast
• de stroom wordt aangesloten op een aparte groep
Wanneer de zonnepanelen meer energie produceren dan je gebruikt wordt de stroom automatisch teruggeleverd aan het energienet.
Het vermogen van zonnepanelen wordt uitgedrukt in wattpiek. Dit geeft aan hoeveel elektriciteit een paneel onder ideale omstandigheden kan produceren.
Hoe hoger het totale vermogen van de zonnepanelen, hoe belangrijker de aansluiting van de meterkast wordt.
Bij grotere systemen moet worden gekeken naar:
• de capaciteit van de groepenkast
• de maximale belasting van de aansluiting
• de mogelijkheid van een 3 fase aansluiting
Wanneer het vermogen te groot wordt voor de bestaande installatie moet de meterkast aangepast voor zonnepanelen.
Een thuisbatterij slaat elektriciteit op die door zonnepanelen wordt opgewekt maar niet direct wordt gebruikt.
De batterij wordt aangesloten op de elektrische installatie van de woning en werkt samen met de meterkast.
De werking is eenvoudig:
• zonnepanelen produceren energie
• overtollige stroom wordt opgeslagen in de batterij
• wanneer je later energie nodig hebt wordt deze weer gebruikt
Hierdoor kan je meer van je eigen opgewekte energie gebruiken.
Steeds meer huishoudens combineren zonnepanelen met een thuisbatterij. Dit helpt om minder afhankelijk te zijn van het energienet.
Voordelen van energie opslaan:
• meer eigen stroom gebruiken
• minder terugleveren aan het net
• beter voorbereid op veranderingen in saldering
• lagere energiekosten op lange termijn
Voor deze installatie moet de meterkast vaak geschikt zijn voor extra apparatuur.
De prijs van een thuisbatterij hangt af van verschillende factoren.
Denk bijvoorbeeld aan:
• de opslagcapaciteit
• het type batterij
• de installatiekosten
• aanpassingen in de meterkast
Gemiddeld liggen de kosten tussen enkele duizenden en tienduizenden euro’s.
Veel mensen vragen ook wat kost een nieuwe meterkast voor zonnepanelen wanneer er aanpassingen nodig zijn. De uiteindelijke prijs hangt af van de grootte van de installatie en de staat van de bestaande groepenkast.
Voordat zonnepanelen worden geplaatst is het verstandig om te controleren of je meterkast geschikt voor zonnepanelen is.
Een elektricien kan beoordelen:
• of de installatie veilig is
• of uitbreiding nodig is
• of de meterkast aangepast moet worden
• of er ruimte is voor toekomstige uitbreidingen
Bij Bassa Elektro worden dit soort controles regelmatig uitgevoerd. Daarbij worden ook kleine elektra klussen, kleine elektriciteitswerken en andere elektra klussen aangeboden wanneer kleine aanpassingen nodig zijn.
Een klant van Bassa Elektro vertelde na een inspectie:
“De controle gaf veel duidelijkheid. We wisten precies wat er moest gebeuren voordat de zonnepanelen geplaatst werden.”
Volgens Pieter Bassa is een controle altijd de eerste stap.
“Een goede installatie begint met een veilige meterkast. Wanneer dat in orde is kunnen zonnepanelen zonder zorgen worden aangesloten.”
Als je twijfelt of jouw meterkast voor zonnepanelen geschikt is, kan een elektricien snel duidelijkheid geven. Soms is een kleine aanpassing voldoende, maar in andere gevallen is een uitbreiding van de groepenkast nodig om de installatie veilig te laten functioneren.
Neem contact met ons op voor advies!